Bijsturen betekent: binnen je oude patroon proberen het net iets beter te doen. Doorbreken betekent: kijken waarom het patroon er is en het vervangen. Bij afvallen kiezen de meeste mensen bijsturen, en daarom komt het vaak terug.
Dit is mijn kijk op eetgedrag, gevoed door onderzoek naar gewoontes en door wat ik met Killerbody en in mijn coaching zie. Het is geen medisch advies.
Wat is het verschil tussen bijsturen en doorbreken?
Bijsturen is: vandaag minder eten, strenger zijn, een regel erbij. Je blijft in hetzelfde patroon en probeert het met meer wilskracht vol te houden. Doorbreken is: je vraagt wat je eigenlijk zoekt als je naar eten grijpt, en je leert iets anders te doen met dat gevoel. Waarom wilskracht alleen vaak niet genoeg is, lees je in waarom wilskracht niet werkt bij afvallen.
Wat zegt onderzoek over gewoontes?
Gewoontes ontstaan door herhaling in dezelfde situatie, tot je ze zonder nadenken doet. In een bekende studie van Lally en collega's duurde het gemiddeld 66 dagen voordat een nieuw gedrag automatisch werd, met een bereik van 18 tot 254 dagen. Wood en Neal laten zien dat veel van ons gedrag door gewoonte en omgeving wordt gestuurd, niet door een bewuste keuze op het moment zelf. Meer over hoe je brein dat opslaat lees je in hoe je brein gewoontes opslaat en doorbreekt.
Waarom werkt bijsturen meestal maar even?
- Je blijft de oorzaak laten staan. Als stress, verdriet of vermoeidheid de aanleiding zijn, verdwijnt die niet door strenger te zijn.
- Het kost veel energie. Elke dag beslissen kost kracht, en op een zware dag is die op.
- Je gaat in de verdediging. Wie zichzelf straft, krijgt vaak meer trek en meer schuld.
Hoe breek je een patroon dan door?
- Zie het patroon. Wanneer eet je zonder honger? Na een gesprek, 's avonds, na een zware dag? Schrijf het een week op.
- Benoem wat eronder zit. Welk gevoel of welke gedachte gaat vooraf aan de hap? Zie Denk je Slank: de gedachte vóór de hap.
- Kies een ander antwoord. Niet 'niet eten', maar iets dat dat gevoel ook echt iets geeft: bewegen, bellen, rusten, schrijven.
- Herhaal het. Een nieuwe gewoonte wordt pas sterk door herhaling. Reken op weken tot maanden, geen dagen.
- Wees mild als het niet lukt. Een terugval hoort bij leren en is geen bewijs dat het niet werkt.
Waar begint het bij mij?
Bij mindset. In Killermindset beschrijf ik hoe je denken je eten stuurt, en in de afvalcoach-gids lees je hoe coaching dat stap voor stap begeleidt. Ondersteuning in je dagelijkse eten kan met een meal shake op drukke momenten, zodat je niet op de automatische piloot eet.
Wil je dat iemand met je meekijkt?
Op 1 op 1 coaching laat je je gegevens achter, dan belt Fleur je.
Wanneer is extra hulp verstandig?
Heb je eetbuien, schaamte of een angst voor eten die je dagelijks beheerst? Praat dan met je huisarts. Dat is geen falen, het is een slimme stap.
Veelgestelde vragen
Wat betekent patronen doorbreken bij afvallen?
Het betekent dat je niet alleen je gedrag aanpast, maar ontdekt wat het patroon in stand houdt en daar een ander antwoord op oefent.
Hoe lang duurt het om een eetpatroon te veranderen?
Onderzoek laat zien dat een nieuwe gewoonte gemiddeld ongeveer 66 dagen nodig had om automatisch te worden, met grote verschillen tussen mensen en gewoontes.
Waarom lukt bijsturen niet?
Omdat de oorzaak, zoals stress of een gevoel, blijft bestaan en wilskracht beperkt is. Zonder iets anders te doen met dat gevoel, komt het patroon terug.
Is dit hetzelfde als een dieet volgen?
Nee. Een dieet is een regel voor je eten. Doorbreken gaat over wat je doet met het moment waarop je naar eten grijpt.
Bronnen: Lally et al. (2010), How are habits formed: Modelling habit formation in the real world, European Journal of Social Psychology; Wood & Neal (2007), A new look at habits and the habit-goal interface, Psychological Review.
Dus ik ga je helpen.
Over de auteur: Fajah Lourens is oprichter van Killerbody (sinds 2015), schreef boeken waarvan er samen 350.000 zijn verkocht en is NLP-practitioner.
